LIFE Resilias voorkomt dominantie van invasieve exoten, door de veerkracht van bos en natuur te versterken.
Het Europese beleid ten aanzien van invasieve exoten kent drie strategieën; preventie, vroegtijdige herkenning & snelle verwijdering en beheer. De focus van LIFE Resilias ligt op het duurzame beheer van de ecosystemen waarin invasieve exoten aanwezig zijn. Het unieke van dit project is dat we de nadruk leggen op het goed functioneren van de bestaande ecosystemen, in plaats van op het voortdurend bestrijden van de exoten. Mooi meegenomen is dat we daarmee ook aan de preventie van vestiging van nieuwe exoten werken.
Partners Bosgroep Zuid Nederland en Stichting Bargerveen laten in dit project de kansen en mogelijkheden zien voor het versterken van de veerkracht van bos- en natuurgebieden. Het project is mogelijk dankzij het LIFE-programma van de Europese Unie.
LIFE Resilias kiest voor een systeemgerichte aanpak om de exoot effectief en efficiënt beheersbaar te maken. Het projectteam gaat aan de slag met vier specifieke voorbeeldexoten:
- Aziatische duizendknoop (Fallopia spp.) in beekdalen en graslanden
- Zonnebaars (Lepomis gibbosus) in wetlands
- Watercrassula (Crassula helmsii) in wetlands
- Amerikaanse vogelkers (Prunus serotina) in bossen
Europees LIFE+ Project met Europese steun
Totale budget: € 3 mln.
Looptijd: 01.04.2021 – 31.12.2027
Projectwebsite: https://www.resilias.eu/
Ecosysteemaanpak voor invasieve exoten
De keuze van LIFE Resilias om de veerkracht van ecosystemen te versterken in plaats van invasieve exoten te bestrijden, is gebaseerd op de wetenschap dat bestrijden tijdrovend is, heel veel geld kost en op de lange termijn vaak geen oplossing blijkt te zijn. Wijdverspreide exoten volledig wegkrijgen is nagenoeg niet haalbaar, zeker niet zonder ook het ecosysteem zelf aan te pakken. Het is daarom effectiever om te kijken hoe je bos en natuur dusdanig kunt beheren, zodat het ecosysteem sterk genoeg is om bedreiging van een exoot voor de inheemse flora en fauna te voorkomen. De ecosysteemaanpak.
Een ecosysteemaanpak is breed inzetbaar
De exoot krijgt daarmee als het ware een plek in het ecosysteem, maar zonder dat hij forse schade toebrengt aan het systeem en de biodiversiteit. Een relatief nieuwe benadering in het werkveld, gebaseerd op de gedachte dat bestrijden doorgaans niet loont en beheren wel: de ecosysteemaanpak. We werken in dit project met vier voorbeeldexoten, maar de aanpak is in principe toe te passen in vele ecosystemen die bedreigd worden door een invasieve exoot.
In de wetenschap heet de ecosysteemaanpak ‘Ecosystem Resilience Approach (ERA)’. Door op zoek te gaan naar de zwakke plekken van de exoot en het ecosysteem, kan je hierop inspelen en het ecosysteem zodanig versterken, dat deze er zelf voor zorgt dat de exoot niet kan domineren. Bijvoorbeeld door inheemse soorten in te brengen die de concurrentie met de exoot aan kunnen gaan, omdat ze iets wegnemen wat de exoot nodig heeft om succesvol te zijn. Bijvoorbeeld voldoende licht om snel te kunnen groeien en verspreiden.
Natuurlijke aanpak
Deze aanpak is niet alleen effectiever, maar ook natuurlijker. Er is immers geen gif nodig en ook de inzet van machines en menskracht is op termijn tot een minimum te beperken. We helpen de natuur simpelweg op gang en dat maakt de ecosystemen diverser en veerkrachtiger. Daardoor zijn ze sterk genoeg om zich staande te houden, ondanks de aanwezigheid van invasieve exoten. De verhoogde veerkracht verkleint ook de kans dat ecosystemen in de problemen komen door nieuwe invasieve soorten.
